Litterae in in regula ad ipsum primum pollicem stant, circinus mobilis a dextra advenit easque comprimit, et in parvo maxillae specillo 25.40 accenditur. In scala millimetrorum infra nota rubra ad eandem lineolam movetur, in secundo pollice tria grana hordei alterum post alterum ponuntur, per virgam chalybeam fulgor currit, et in angulo rotae dentatae torni cum 127 et 50 dentibus volvuntur, quae cochleam ducentem pollicarem cum spira metrica coniungunt.
Charta unitatis
longitudo · mensura imperialis tabula 1/1 · rec. 2026-09Pollex in · ″
Unitas extra SI · magnitudo: longitudo; ab anno 1959 accurate 25,4 mm
Unitas quam totus orbis in millimetris metitur
Faber fistularius Matriti et alter Toronti eandem fistulam «unius pollicis» a mercatore petunt, neuter autem eam pollicibus metitur, nam extrinsecus 33,7 millimetra habet, intus circiter viginti septem. Fistula nomen hereditate accepit a canalibus aquariis ferri fusi saeculi undevicesimi, in quibus pollex diametrus interior erat; parietes ex eo tempore tenuiores facti sunt, nomen autem mansit, itaque pollex vivere pergit in mundo qui iam pridem ad metrum transiit.
Verus pollex contra simplicior est quavis unitate metrica: ab anno 1959 accurate 25,4 millimetra habet, sine cauda post virgulam, et haec rotunditas non naturalis sed pacta est. Ante pactum pollex Britannicus et Americanus fere quattuor partibus decies centenis milibus inter se differebant, et mensurae terminales utraque in ripa Oceani Atlantici factae in probatione officinae non congruebant.
Folium ostendit qui pollices honesti sint et qui in nomine tantum supersint, cur pollex duodecim partes habeat et cur quisque tornus cum cochlea pollicari rotam dentatam centum viginti septem dentium in loculo servet.
Signum in litteris minusculis et sine puncto scribitur, ut quodvis signum unitatis: 12 in, non 12 In. neque 12 ins. In delineationibus et involucris iuxta id vivit nota bis accentuata ″, statim post numerum sine spatio posita, 12″, nec duobus apostrophis aut virgulis claviaturae substituitur.
Pollex ut longitudo contra pollicem in nomine mercis: fistula aquaria unius pollicis extrinsecus plus quam 33 millimetra habet, spira G 1 33,25 mm, et tabula «duo in quattuor» re vera 38 in 89 est. Neque cum pollicibus aliarum terrarum confundatur, a pouce Parisino ad tum Suecicum: ante reformationem metricam quaeque urbs princeps suum habebat, inter 24 et 27 millimetra longum.
01 · Definitio
virga · metrum · nominalePollex est unitas longitudinis aequalis tricesimae sextae parti virgae internationalis, et cum virga ab anno 1959 0,9144 metra definiatur, pollex accurate 25,4 millimetra habet. Exemplar proprium pollex non habet: totus metro innititur, metrum autem celeritati lucis, ita ut tota eius accuratio mutuata sit.
In pollice duae traditiones divisionis vivunt. In officina iterum atque iterum bifariam dividitur, in dimidias, quartas, octavas et sexagesimas quartas partes, quia sic regula facile distinguitur aut terebra eligitur; in machinarum arte contra in mille dividitur, et millesima pars pollicis, «mil» vel thou, 25,4 micrometra habet.
Praeter unitatem est pollex nominalis, id est pollex in nomine mercis: in fistula ad veterem diametrum interiorem refert, in tabula ad mensuram ante runcinationem et siccationem, in disco flexibili ad latitudinem rotundatam. Talis pollex non multiplicatione in millimetra convertitur, sed in tabula normae quaeritur.
Quot pollices fistula unius pollicis habeat
Supra res ipsa ad scalam picta est, ad nihilum taeniae metricae admota, infra taenia chalybea duabus scalis: supra pollices in sextas decimas partes divisi, infra millimetra. Taenia ad marginem rei extenditur; linea caerulea quod mensum est notat, linea interrupta aenei coloris quod nomen promittit, et impletio rubra inter eas est differentia inter pollicem nominalem et verum.
Pollex et uncia idem verbum sunt
Romani fere omnia in duodecim partes dividebant, a pede et libra usque ad hereditatem, et duodecima pars uncia vocabatur; inde lingua Anglica et inch et ounce sumpsit. Duodecim officinae aptius est quam decem, quia sine reliquo per duo, tria, quattuor et sex dividitur, et ideo faber qui tabulam in tres partes aequales dividit adhuc pedes praefert, designator autem qui mensuras in columna addit millimetra.
02 · Conversio
unitates · pollices veteres · nominaliaA sextis decimis ad millimetra
Inscribe longitudinem qualibet unitate, et folium eam mensuris metricis et imperialibus cum proxima sexta decima ostendet, in pollices veteres variarum terrarum convertet et cum pollicibus nominum mercium comparabit. Longitudo in omnibus tabulis eadem est; mutatur tantum id quo eam metimur.
Regula memoriae: quattuor pollices paulo plus quam decem centimetra sunt, quinque pollices accurate 127 millimetra.
Pollices veteres variarum terrarum ad centesimam millimetri partem rotundati sunt: a saeculo ad saeculum et ab exemplari ad exemplar mutabantur, et in una terra saepe duo vel tres pollices simul vivebant, pro panno, pro agro et pro materia aedificandi. Mensurae nominales mercium ex normis vulgatis sumptae sunt et apud singulos fabricatores partibus millimetri differre possunt.
| {k} | {v} | {note} |
{text}
04 · Instrumenta metiendi
taenia · vernerium · micrometrum · mensurae terminalesA sexta decima ad partem decies centies millesimam
Uncus qui nutat
Taenia metrica praecipuum instrumentum pollicare orbis est, et uncus in eius extremo consulto clavis affixus est cum laxitate accurate suae crassitudini aequali: in mensura exteriore foras labitur, ad superficiem interiorem pressus intro cedit, et nihil utroque casu loco recto cadit. Faber qui uncum laxum «reficit» proxima mensura millimetro errat.
Viginti quinque lineolae in viginti quattuor
In circino mobili pollicari scala principalis pollicem in quadraginta partes 0,025 dividit, et vernerium viginti quinque lineolas suas super viginti quattuor scalae principalis disponit, ita ut differentia inter eas sit millesima pars pollicis. Numerus lineolae vernerii quae congruit tertiam cifram decimalem dat, sine electronica et sine pila.
Quadraginta spirae in pollicem
Axis micrometri est cochlea accurata quadraginta spirarum in pollicem, ita ut una conversio tympani eum accurate 0,025 pollicis promoveat, et viginti quinque lineolae in tympano hunc gradum in millesimas dividant. Micrometrum pollicare propter hanc ipsam arithmeticam commodum apparuit, et propinquus eius metricus eam cum gradu dimidii millimetri et quinquaginta lineolis repetivit.
Mensurae Johanssonianae
Mechanicus Suecus Carl Edvard Johansson seriem laminarum chalybearum invenit quae tam firmiter inter se adhaerent ut sine glutine cohaereant, et ex paucis duodenis frustis quaevis mensura ad partem decies millesimam componitur. Pro seriebus suis pollicaribus rationem accurate 25,4 millimetrorum elegit, et industria hunc numerum diu ante quam gubernationes eum confirmarent recepit.
05 · Regulae scribendi
signum · nota bis accentuata · fractionesDuae notae, non duae virgulae
In textu pollex signo in post spatium scribitur, in delineationibus et mercibus nota bis accentuata sine spatio, et fractiones vulgares manent si mensura in sextis decimis signata est, decimales si a machina venit.
Prima linea a dextra signo pluralem et punctum addit, secunda notam bis accentuatam duobus apostrophis et virgulis rectis scribit, tertia valorem accuratum rotundat, quamquam 25,4 non approximatio sed definitio est. Quarta ex signo abbreviationem verbi facit, quinta mensuram nominalem fistulae ut verum pollicem convertit et octo millimetris errat, sexta sex pedes et duos pollices ut numerum decimalem scribit, quamquam 6,2 pedes sunt sex pedes et 2,4 pollices.
06 · Unitates finitimae
virga · mille passus · punctumPollex minimus gradus scalae imperialis est, in qua duodecim pollices pedem faciunt, tres pedes virgam et 1760 virgae milliarium; infra eum punctum typographicum, septuagesima secunda pars pollicis, et pixel paginarum interretialium, nonagesima sexta, iacent.
Per virgam pollex definitur: triginta sex pollices accurate 0,9144 metra sunt.
Summum scalae, ubi differentia pollicum duarum partium decies centies millesimarum iam in millimetris apparet.
Minuta typographica pollicis, quibus fere omnis littera in scrinio composita est.
07 · Pars historica
tabularium · ab hordeo ad metrumQuomodo pollex metricus factus sit
{title}
{text}
Differentia quam sola mensura terminalis videt
Columna ostendit quantum quisque pollex ab hodiernis 25,4 millimetris discreparet, in nanometris: sursum longior, deorsum brevior. Pollex imperialis Britannicus 44 nanometris brevior erat, Americanus 51 longior; margo eos per vices percurrit.
Fabro lignario hoc nihil est, sed duae partes decies centies millesimae in mille chiliometris dimensionis duo metra faciunt, et ideo geometrae Americani veterem pedem «dimensionis» usque ad finem anni 2022 retinuerunt.
Centum viginti septem dentes inter duos mundos
Pollex industrialis non solum propter rotunditatem ad 25,4 millimetra constitutus est: 254 in 2 × 127 resolvitur, itaque 25,4 accurate 127 quintae partes sunt. In torno cum cochlea pollicari rota 127 dentium una cum rota 50 dentium gradum spirae pollicaris in metricum sine ullo errore convertit, et talis par per decennia in loculo cuiusque tornatoris iacebat.
Si pollex in veteribus 25,399956 millimetris mansisset, transitus accuratus rotam plus quam duorum milium milium dentium postulavisset, et spirae errore accumulato secandae fuissent. Sic metrologia torni diplomatiam antevertit: officinae 25,4 annis tricesimis receperunt, gubernationes demum anno 1959 subscripserunt.
Ex eo tempore pollex longitudinem propriam non habet: omnia eius exemplaria sunt exemplaria metri per 0,0254 multiplicata, et accuratio cuiusque mensurae terminalis pollicaris in orbe ad eandem celeritatem lucis redit ac accuratio millimetri.