Hebdomas
Unitas calendaria extra SI · quantitas: tempus
Dies conversio est planetae. Mensis cursus Lunae. Annus cursus Terrae. Hebdomas autem nulli motui caelesti respondet: septem dies neque mensem neque annum sine reliquo dividunt, nec ullum sidus post septem dies ad initium redit. Solus est calendarii cyclus qui pacto solo nititur — eaque ipsa de causa bis ut arbitrium tolli temptatus est: in Gallia anno 1793 et in Unione Sovietica anno 1929. Utroque tempore rediit.
01 · Definitio
Hebdomas spatium est septem dierum, id est 604 800 secunda exacte. Unitas ad SI non pertinet, ac ne in indice quidem unitatum extra SI quae cum SI adhiberi licet invenitur: minutum, hora, dies ibi sunt, hebdomas non est. In calendario vivit, in iure operis, in medicina — non in metrologia.
Solum astronomicum retinaculum sunt phases Lunae: a luna nova ad primum quadrantem 7,38 dies transeunt. Sed mensis lunaris 29,53 dies habet neque in quattuor hebdomades integras dividitur: dies unus et dimidius superest. Quodcumque calendarium hebdomades Lunae adligat, singulis mensibus de novo cum fragmento incipit — sic prorsus in Mesopotamia agebant, unde, ut quidam interpretantur, septenarius ortus est: septem lumina caeli mobilia oculo nudo conspicua — Sol, Luna, Mars, Mercurius, Iuppiter, Venus, Saturnus.
Hinc consequitur id quod hebdomadem ab omnibus aliis temporis unitatibus seiungit: cum nulla re consentit. 365 per 7 non dividitur — annus diem hebdomadis semper uno transfert, bisextilis duobus. Nec mensis per 7 dividitur, itaque dies primus mensis per totam hebdomadem vagatur. Hebdomas suo tantum gradu per calendarium procedit, per totam historiam ne semel quidem interrupta — ne tum quidem cum ad calendarium Gregorianum transitum est et mense Octobri anni 1582 decem dies deleti sunt, ordine tamen dierum servato.
Cum fundamentum pactum sit, aliter quoque pacisci licet. Idque factum est: octo dies Romae, decem in Gallia, quinque in Unione Sovietica, quattuor apud Igbos, quinque in Iava. Infra mensa est ubi illud pactum rescribi possit et quid inde eveniat videri.
Pactum rescribe: quot dies hebdomas habeat et in quot greges populus dividatur. Unus grex feriam omnibus communem significat. Plures quam unus, et feriae labi incipiunt, ut in nepreryvka Sovietica anni 1929. Reticulum infra mensis est triginta dierum; duo versus infra tu es et coniunx tuus ex alio grege.
Hoc est quam proxime hebdomas ad astronomiam accedit — neque satis est. Quattuor quadrantes 29,53 dies efficiunt, quattuor hebdomades 28: dies unus et dimidius in mense, duodeviginti in anno differunt. Hebdomas lunaris singulis mensibus de novo incipit, fragmento in fine relicto, neque inde numeratio continua exstruitur.
02 · Conversio
Valorem insere — haec charta eum convertet
Hebdomas praefixa non accipit: «kilohebdomas» in nulla norma est. In denominatorem tamen libenter descendit — 40 horae in hebdomade, duae potiones in hebdomade, millimetra pluviae in hebdomadem. Et ubi Latine dicimus «sesquihebdomas» uno verbo, Russi quoque unum habent, Angli circumloqui coguntur: quaeque lingua hebdomades suo more numerat.
Tertia in tabula familia eum diem spectat quo hebdomas incipit. Responsum a regione pendet, neque res levis est: idem dies in diversas hebdomades cadit, et numerus hebdomadis in relatione uno differt.
Lusitane et Graece dies hebdomadis simpliciter numerantur, sed numeratio a die Solis incipit: segunda-feira, id est «dies secundus», dies Lunae est. Ideo in calendario Lusitano dies Lunae primus esse non potest: nomine ipso secundus est. Russica nomina eandem rationem sequuntur sed a die Lunae numerant: dies Martis secundus, Iovis quartus, Veneris quintus, dies autem Mercurii «medium» significat — medium eius ipsius hebdomadis septem dierum quae die Lunae incipit.
| Nota | |||
|---|---|---|---|
| {u} | {name} | {value} | {note} |
03 · Ordines magnitudinum
vita non annis mensurata04 · Instrumenta metiendi
Quibus hebdomades numerentur
Septem columnae in annum integrum — instrumentum mensurae inter omnia generis humani latissime usitatum. Nihil naturale metitur: ostendit ubi pactum nunc stet. Columna rubra a dextra pactum item est, idque recens: feriae dominicae omnibus communes in lege Russica anno demum 1897 scriptae sunt.
Orbis fenestratus qui diem hebdomadis cuilibet diei mensis reddit. Ideo operatur quod calendarium Gregorianum in se ipsum clauditur: 400 anni 146 097 dies sunt, qui per septem sine reliquo dividuntur. Post 400 annos calendarium totum repetitur, diebus hebdomadis inclusis.
Ut horologium diem hebdomadis monstret, rota inseritur cuius dentium numerus per septem dividitur, et vectis qui eam semel in die propellit. Nulla alia calendarii functio septenarium poscit: menses 31 et 30 habent, annus 12 et 4. Septenarius solus in machina numerus est qui non e caelo venit sed ab homine illic positus est.
In relationibus hebdomas scala vere numerata facta est: 2026-W35-4. Regula ISO: prima anni hebdomas ea est in quam primus dies Iovis incidit. In more Americano ea in quam Kalendae Ianuariae incidunt. Hinc differentia unius, hinc errores illi noti in relationibus ad finem anni.
05 · Regulae scribendi
wk, hebd. et dies cum littera W
Signum internationale in SI hebdomas non habet — scripta technica wk ponunt, Latine hebd. Littera W maiuscula watt occupata est. In scriptura calendaria ex ISO 8601 hebdomas littera W maiuscula cum anno quattuor cifrarum notatur: 2026-W35-4, ubi 4 dies Iovis est. Hebdomades ab 01 ad 52 vel 53 numerantur; hebdomas nulla non datur.
Laqueus proprius est annus in scriptura hebdomadis. Hebdomas suum annum habet: Kalendae Ianuariae anni 2027 in diem Veneris cadunt, et scriptura ISO is dies 2026-W53-5 est, id est ad annum superiorem pertinet. Systemata quae annum calendarium et numerum hebdomadis ex diversis functionibus sumunt, in eo ipso limine relationem hebdomadis 53 anni qui non est delineant.
06 · Unitates finitimae
Hebdomas inter diem et mensem stat, utraque autem iunctura inaequalis est: in mensem 4,35 hebdomades cadunt, in annum 52 hebdomades et unus dies. Exacte hebdomas soli cyclo Gregoriano quadringentorum annorum convenit — eaque sola ratio exacta est quam habet.
1/7 hebdomadis
604 800 s
4,35 hebdomades
Huic clausurae accedit conclusio secundaria, numerando facile probanda: per 400 annos dies tertius decimus 688 vicibus in diem Veneris cadit — saepius quam in ullum alium. Nihil arcani: menses inaequalis longitudinis inaequaliter per septenarium distribuuntur, cyclusque finitus est.
07 · Pars historica
Duo conatus septenarium tollendi
Nos ipsi cyclo nundinarum octo dierum vivebamus: litterae nundinales ab A ad H in fastis nostris positae, et nono quoque die, computatione inclusiva quae utrumque terminum numerat, nundinae erant, cum rustici in urbem convenirent. Spatium igitur ipsum octo dierum est, quamquam «nonus dies» dicitur. Hebdomas planetaria septem dierum serius venit et per duo saecula calendarium nobiscum communicavit, priusquam nundinas nostras expelleret.
Mirus ille ordo dierum — Sol, Luna, Mars, Mercurius, Iuppiter, Venus, Saturnus — neque splendori neque distantiae respondet. Exit si quattuor et viginti horae diei septem sideribus in orbem distribuantur: dies sequens a planeta tribus locis remoto incipit. Nomina nostra hunc ordinem integrum servant, atque ex his ipsis dies Romanicae et Germanicae linguae suos traxerunt: le lundi, lunedì, Monday a Luna, sabato et Saturday a Saturno.
Calendarium Republicanum hebdomadem decade mutavit: tres decades in mense, triginta dies exacte, quies die décadi — unus dies ex decem pro uno ex septem. Rustici et opifices hanc rationem cito subduxerunt. Napoleo hebdomadem septem dierum Kalendis Ianuariis anni 1806 restituit; calendarium illud tredecim annos non vixit.
Hebdomas quinque dierum feriis labentibus: opifices in quinque greges divisi, cuique suus quietis dies, officinae numquam stabant. Post biennium hebdomas sex dierum venit feriis communibus diebus mensis adligatis, et die 26 Iunii anni 1940 hebdomas septem dierum cum die Solis rediit.
Unitas sine exemplari et sine phaenomeno
Metrum meridianum habuit, secundum diem, chilogramma pondus. Hebdomas nihil habet: neque processum naturalem quem metiatur neque rem cum qua comparetur. Una tantum via est hebdomadem probandi — vicinum rogare qui dies sit. Ideo prorsus neque perdi neque corrumpi potest: numeratio hebdomadum neque emendatione Gregoriana anni 1582 interrupta est, cum decem dies e calendario resecti sunt, neque cum Russia anno 1918 ad stilum novum transiit. Dies mensis motus est, dies hebdomadis non.
Uterque conatus septenarium tollendi eadem de causa cecidit: hebdomas non quantitas physica est sed socialis concentus machina. Tota eius virtus in eo est quod omnes eodem modo numerant. Nepreryvka hoc ipsum fregit: officina sine intermissione currebat, sed maritus ex primo grege et uxor ex tertio ne unum quidem diem vacuum communem habebant, et «finis hebdomadis» verbum esse desiit quod omnibus simul dici posset. Unitas quae in natura exemplar non habet consensu nititur — eoque ipso momento corruit quo consensus decreto tollitur.
Index · unitates mensurae
Tabula pro quaque quantitate
Septem unitates SI fundamentales, viginti duae derivatae nomine proprio insignes, et quantitates extra systema, sine quibus neque ars neque calendarium constaret.