حروف ft درست روی صفحهٔ یک ارتفاع‌سنج بارومتری چاپ شده‌اند و عقربه‌ها از رویشان می‌گذرند: عقربهٔ بلند صدگان بالا و پایین می‌رود، عقربهٔ کوتاه هزارگان آهسته دنبالش می‌خزد و عقربهٔ باریک ده‌هزارگان در لبه می‌لرزد. در دریچهٔ راست، استوانهٔ فشار تا 29.92 می‌غلتد، در چپ پرچم راه‌راه ارتفاع کم پیدا و پنهان می‌شود، چراغ هشدار چشمک می‌زند و نشانه روی نوار سطوح پرواز تا FL350 می‌لغزد؛ خط‌های آبی نوار سطوح متری‌اند.
برگهٔ یکا
طول · هوانوردی برگهٔ 1/1 · ویرایش 2026-09پا ft · ′
یکای بیرون از SI · کمیت: طول؛ از 1959 دقیقاً 0,3048 m
شانزده پای چپ دم در کلیسا
در 1535 نقشه‌بردار یاکوب کوبل در فرانکفورت دستوری ساده چاپ کرد برای به‌دست‌آوردن فوت قانونی بی هیچ استانداردی: یکشنبه پس از نیایش، شانزده مرد را دم در کلیسا نگه دارید، بلند و کوتاه، همان‌گونه که بیرون می‌آیند، و پای چپشان را یکی پشت دیگری بگذارید. طولی که به دست می‌آید میلهٔ قانونی است و یک‌شانزدهم آن فوت قانونی، پس دقت پیمانه بر قانون اعداد بزرگ تکیه داشت، دیرزمانی پیش از آنکه ریاضی‌دانان آن را بیان کنند.
امروز فوت بسیار خشک‌تر تعریف شده، دقیقاً 0,3048 متر، اما در یک زمینه از متر استوارتر می‌ماند: تقریباً همهٔ آسمان بالای سیاره به فوت تقسیم شده و هواپیماها هر هزار فوت روی سطوح پرواز از هم جدا می‌شوند، حتی جایی که روی زمین کسی فوت به کار نمی‌برد.
این برگه نشان می‌دهد وقتی هواپیما وارد فضای هوایی با سطوح پرواز متری می‌شود چه رخ می‌دهد، چرا نقشه‌برداران آمریکایی تا 2022 با فوت دیگری اندازه می‌گرفتند و پیش از آنکه دو فوت بماند، در اروپا چند فوت بود.
نماد ft با حروف کوچک و بی‌نقطه نوشته می‌شود و در جمع تغییر نمی‌کند: 6 ft، نه 6 fts. در نوشتن قد و در نقشه‌ها فوت را با پریم تکی ′ و اینچ را با دوتایی نشان می‌دهند، پس شش فوت و دو اینچ 6′2″ نوشته می‌شود؛ سطح پرواز با حروف FL و صدگان فوت پیوسته نوشته می‌شود، FL350، بی یکا.
فوت بین‌المللی 0,3048 m — با فوت نقشه‌برداری آمریکا که دو میلیونیم بلندتر است و تا 2022 در نقشه‌ها زنده ماند، و با فوت‌های کهن اروپا که فوت راین 314 mm و فوت پاریس 325 بود. سطح پرواز را هم با ارتفاع اشتباه نکنید: FL350 یعنی 35 000 فوت نه بالای زمین و نه بالای دریا، بلکه بر پایهٔ فشار استاندارد 1013,25 هکتوپاسکال.
01 · تعریف
یارد · اینچ · سطح پروازفوت یکای طولی برابر یک‌سوم یارد بین‌المللی و دوازده اینچ است؛ چون یارد از 1959 برابر 0,9144 متر تعریف شده، فوت دقیقاً 0,3048 متر است. مانند اینچ استاندارد خود را ندارد و همهٔ دقتش از متر وام گرفته شده است.
فوت بیش از هر جا در هوا زندگی می‌کند: ارتفاع پرواز تقریباً در همهٔ جهان به فوت داده می‌شود و سطوح پرواز بر پایهٔ فشار استاندارد به صدها فوت شمرده می‌شوند، پس FL350 یعنی 35 000 فوت روی ارتفاع‌سنجی که روی 1013,25 هکتوپاسکال تنظیم شده است. سازمان بین‌المللی هوانوردی کشوری متر را ترجیح می‌دهد، اما فوت را جایگزینی موقت می‌پذیرد و هرگز تاریخی برای کنارگذاشتنش تعیین نکرده است.
پلهٔ هزارفوتی میان سطوح پرواز 304,8 متر است و جایی که آسمان به متر تقسیم شده پله را 300 متر گرفته‌اند. دو نردبان تقریباً بر هم منطبق‌اند، اما در هر پله شانزده فوت از هم دور می‌شوند و هواپیمایی که از یک تقسیم به دیگری می‌رود باید اندکی بالا یا پایین برود.
شانزده فوت در هر پله
در چپ آسمان به فوت و در راست به متر تقسیم شده و در میانه مرز دو ناحیهٔ کنترل می‌گذرد. خط‌های کهربایی سطوح فوتی‌اند در هر هزار فوت و خط‌های آبی سطوح متری در هر سیصد متر؛ هواپیما روی سطح برگزیده از چپ به راست می‌پرد و در مرز به نزدیک‌ترین سطح متری می‌رود، در حالی که هواپیمای روبه‌رو یک پله بالاتر در جهت مخالف می‌پرد. کروشهٔ میان آن‌ها، وقتی از هم دور می‌شوند، جدایی عمودی واقعی را به فوت نشان می‌دهد.
همه به یک اندازه اشتباه می‌کنند، برای همین کسی برخورد نمی‌کند
ارتفاع‌سنج نه فاصله که فشار را می‌سنجد و روی سطح پرواز همهٔ خدمه همان فشار استاندارد را تنظیم می‌کنند، هرچند فشار واقعی در سطح دریا آن روز چیز دیگری است. ارتفاع راستین هواپیماها روی FL350 ممکن است چند صد فوت با 35 000 فوت فرق کند، اما برای همه به یک اندازه، پس جدایی میانشان می‌ماند؛ خطا مشترک است و تا وقتی همه یک فوت و یک فشار به کار ببرند بی‌خطر است.
02 · تبدیل
یکاها · فوت‌های کهن · سطوح پروازاز فوت به متر و بازگشت
طول یا ارتفاعی وارد کنید تا برگه آن را به متر، اینچ، یارد، مایل و سطح پرواز نشان دهد، به فوت‌های کهن شهرهای گوناگون برگرداند و نردبان فوتی سطوح پرواز را با نردبان متری بسنجد. طول در همهٔ زبانه‌ها یکی است؛ تنها پیمانه دگرگون می‌شود.
قاعده‌ای برای یادسپاری: برای به‌دست‌آوردن متر، فوت را در سه ضرب و بر ده تقسیم کنید و یک‌ونیم درصد بیفزایید.
سطح پرواز طول نیست، بلکه فشاری قراردادی است که بر پایهٔ جو استاندارد به فوت برگردانده شده، از این رو مترهای سطر «سطوح پرواز» ارتفاعی در همان جو استاندارد را نشان می‌دهند، نه بالای زمین. فوت‌های کهن گرد شده‌اند: در یک شهر اغلب دو فوت با هم می‌زیستند، برای بنایان و برای نقشه‌برداران، و درازایشان از استانداردی به استاندارد دیگر تغییر می‌کرد.
| {k} | {v} | {note} |
{text}
04 · ابزارهای اندازه‌گیری
ارتفاع‌سنج · ارتفاع‌سنج رادیویی · زنجیر · میلهزمین و آسمان را به فوت با چه می‌سنجند
فوت‌هایی که در اصل پاسکال‌اند
درون ارتفاع‌سنج ستونی از کپسول‌های فلزی بی‌هوا هست که با کاهش فشار بیرون باد می‌کنند و با اهرم‌ها عقربه‌ها را می‌چرخانند. درجه‌بندی بر پایهٔ جو استاندارد به فوت است، پس دستگاه در واقع فشاری را نشان می‌دهد که با فرمولی به ارتفاع برگردانده شده، و برای همین خلبان پیش از فرود فشار محلی را روی استوانه تنظیم می‌کند.
فوت‌های راستین بالای زمین
ارتفاع‌سنج رادیویی سیگنالی به پایین می‌فرستد و زمانی را که طول می‌کشد تا از زمین برگردد می‌سنجد، پس فاصلهٔ راستین تا سطح را نشان می‌دهد نه فشار را. فقط در ارتفاع کم کار می‌کند، معمولاً تا 2500 فوت، و برای همین تنها هنگام نزدیک‌شدن به فرود به سخن می‌آید، وقتی صدایی ساختگی در کابین آخرین صدها و ده‌ها فوت تا تماس را می‌شمارد.
شصت‌وشش فوت در صد حلقه
زنجیر نقشه‌برداری ادموند گانتر که در 1620 ساخته شد صد حلقه با درازای کل 66 فوت داشت و همهٔ نقشه‌برداری جهان انگلیسی‌زبان بر آن تکیه داشت: ده زنجیر مربع یک ایکر و هشتاد زنجیر یک مایل است. زنجیر شمارش دهدهی حلقه‌ها را با فوت‌های کهن پیوند داد و برای همین مرز زمین‌ها هنوز اغلب مضرب شصت‌وشش است.
استانداردی از نمازگزاران
شانزده مرد که تصادفی برگزیده شوند میله‌ای می‌دهند که پراکندگی‌اش چهار برابر کمتر از یک پای تنهاست — جذر شانزده، اگر خطاها مستقل گرفته شوند — پس دستور کوبل ساده‌لوحانه نبود، بلکه از نظر آماری سنجیده بود. او پیشنهاد کرد فوت تکی را با تقسیم میله به دست آورند، نه با نهادن یک پا، و این همان اندیشه‌ای است که امروز با آن میانگین اندازه‌گیری‌های تکراری را می‌گیریم.
05 · قواعد نگارش
نماد · پریم‌ها · سطح پروازFL350 یعنی «350 فوت» نیست
در متن، فوت با نماد ft پس از یک فاصله نوشته می‌شود، در قد و نقشه‌ها با پریم تکی بی‌فاصله، و سطح پرواز با حروف FL و شمار صدگان فوت، بی یکا پس از آن.
نخستین سطر سمت راست به نماد جمع و نقطه می‌افزاید، دومی دو اینچ را دو دهم فوت می‌گیرد، هرچند 6,2 فوت شش فوت و 2,4 اینچ است، و سومی به سطح پرواز یکا می‌دهد، پس آن را 350 فوت به جای 35 000 می‌خوانند. چهارمی نماد را کوته‌نوشت واژه می‌کند، پنجمی مقداری دقیق را گرد می‌کند و یک‌ونیم درصد اشتباه می‌کند، و ششمی فوت مربع را به جای توان با واژه و نقطه می‌نویسد.
06 · یکاهای همسایه
اینچ · یارد · مایلفوت در میانهٔ نردبان امپریال ایستاده است: زیرش دوازده اینچ، بالایش سه فوت در یارد و 5280 فوت در مایل خشکی، و در آسمان کنارش مایل دریایی زندگی می‌کند که مسیر هواپیما با آن شمرده می‌شود، در حالی که ارتفاعش به فوت شمرده می‌شود.
یک‌دوازدهم فوت، uncia رومی، دقیقاً 25,4 میلی‌متر.
فوت از راه یارد تعریف می‌شود: 0,9144 متر بخش بر سه.
هشت فرلانگ، هشتاد زنجیر گانتر، 5280 فوت.
07 · بخش تاریخی
بایگانی · از لژیون تا سطح پروازچگونه فوت‌ها نخست بسیار، سپس دو و سپس یکی شدند
{title}
{text}
سطح متری چگونه به سطح فوتی می‌رسد
بلندی هر ستون نشان می‌دهد سطح متری چقدر بالاتر از نزدیک‌ترین سطح فوتی زیر خود است، به فوت، برای سیزده پله از 8900 تا 12 500 متر. در هر پله اختلاف شانزده فوت کم می‌شود؛ قاب پله‌ها را به نوبت می‌پیماید.
دویست فوت در پایین و ده در بالا — همین مانده از اختلاف 304,8 و 300 متر، اما در مرز این فوت‌ها برای هر پرواز به مانوری ناگزیر بدل می‌شوند.
یکایی موقت بی تاریخ پایان
در پیوست یکاهای اندازه‌گیری کنوانسیون شیکاگو، فوت برای ارتفاع و گره برای سرعت یکاهای بیرون از SI با اجازهٔ موقت آمده‌اند، اما تاریخ کنارگذاشتنشان تعیین‌نشده مانده و دهه‌هاست چنین است. علت نه عادت خلبانان، بلکه این است که آسمان مشترک است: رفتن به متر نیاز دارد همهٔ کشورهای مسیر یک هواپیما در یک روز تغییر کنند، و تا وقتی حتی یکی بر فوت بماند، نگه‌داشتن فوت برای همه به‌صرفه‌تر است.
جایی که سطوح پرواز متری مانده‌اند، جدولشان را با جدول فوتی هماهنگ کرده‌اند: هر پلهٔ متری همراه نزدیک‌ترین سطح پرواز به صدها فوت نوشته شده تا خدمه‌ای با ارتفاع‌سنج فوتی بتواند آن را نگه دارد، و مرز دو سامانه با یک مانور کوتاه پیموده می‌شود، نه با بازچینی همهٔ جریان.
دقت فوت دیرزمانی است که مسئله نیست: درازایش بی‌باقی‌مانده از متر به دست می‌آید و همهٔ خطای سطح پرواز در فشار و دمای هواست که ارتفاع‌سنج با فرمول جو استاندارد به فوت برمی‌گرداند.