Huruf besar-kecil

Kedua-dua simbol dibenarkan: L dan l. Huruf besar diperkenalkan pada tahun 1979 supaya l kecil tidak dikelirukan dengan angka 1. Awalan ditulis dengan huruf kecil: mL, µL, hL.

Jangan tertukar

Liter ialah isi padu, bukan jisim: seliter air pada 20 °C berjisim 998.2 g. Kuart Amerika ialah 0.946 L, bukan seliter.

Di atas plat terdapat kubus kaca bersisi 10 cm, iaitu tepat satu desimeter padu. Air dituang ke dalamnya dari atas, riak merebak di permukaan, gelembung naik dari dasar dan kilauan cahaya bergerak di dasar. Penanda merah pada pembaris mengikuti paras air, dan di sebelahnya isi padu dalam liter bertambah. Penimbang di bawah kubus menunjukkan jisim air yang dituang. Apabila kubus penuh, ia berhenti pada 998.2 g, bukan 1000.

Helaian unit · isi padu · unit bukan sistem yang dibenarkan bersama SI

Liter

L · l · 1 L = 1 dm³ = 10⁻³ m³ · 1 mL ≡ 1 cm³

Di makmal, sebuah kelalang volumetrik baharu 1000 mL sedang ditentukur. Kelalang diletakkan di atas penimbang, air suling dituang hingga tanda anulus, dan bacaan diambil: 997.20 g. Jika kita menganggap seliter air berjisim satu kilogram, kelalang ini kekurangan hampir tiga mililiter dan patut ditolak. Hakikatnya kelalang itu tepat hingga persepuluh mililiter. Air pada 20 °C lebih ringan daripada pada 4 °C, dan udara sedikit menolaknya ke atas.

Liter ialah nama khas bagi desimeter padu. Sejak 1964, 1 L sama dengan 1 dm³ dengan tepat, tanpa kaitan dengan air. Sebelum itu liter ditakrifkan melalui jisim: isi padu satu kilogram air tulen pada 4 °C. Akibatnya liter lebih besar 28 per juta daripada desimeter padu. Liter bukan sebahagian SI tetapi dibenarkan digunakan bersamanya. Susu, bahan api dan wain dijual dalam liter, dan ubat disukat dalam mililiter.

Kuantiti	isi padu, kapasiti; dimensi L³
Definisi	1 L = 1 dm³ = 0.001 m³ tepat (CGPM ke-12, 1964)
Tanda	L atau l; submultipel mL, µL, multipel hL; tulisan ℓ tidak dibenarkan
Status	bukan sistem, dalam Brosur SI — dalam jadual unit yang dibenarkan bersama SI
Satu liter air	999.97 g pada 4 °C · 998.21 g pada 20 °C · 997.16 g pada penimbang dalam udara
Nilai lazim	50 µL — setitik · 250 mL — segelas · 158.987 L — tong minyak mentah

Ke penukaran Ke sejarah liter

01 · Definisi

Kubus bersisi sepuluh sentimeter

Liter ialah isi padu kubus bersisi 1 dm. Di dalamnya terdapat seribu sentimeter padu, dan seribu liter membentuk satu meter padu. Mililiter dan sentimeter padu adalah sama. Doktor menulis 5 mL, tetapi dalam teks perubatan lama terdapat 5 cc, iaitu cubic centimetre.

Isi padu bekas hampir tidak pernah diukur dengan pembaris. Ia diperoleh dengan menimbang air: jisim dibahagi dengan ketumpatan. Ketumpatan air bergantung pada suhu, maka termometer turut terlibat dalam pengiraan. Penimbang ditentukur dengan anak timbang keluli, sedangkan air menduduki isi padu lapan kali lebih besar, dan udara menolaknya ke atas dengan lebih kuat. Daripada itu timbul pembetulan satu perseribu. Kaca mengembang apabila dipanaskan, jadi isi padu dilaraskan kepada 20 °C. Pembetulan untuk air dan udara terkumpul dalam faktor Z piawaian ISO 4787, manakala pembetulan untuk kaca ialah pendarab berasingan dalam formula.

V₂₀ — isi padu pada 20 °C · I_L, I_E — bacaan penimbang dengan air dan tanpa air · ρ_W, ρ_A, ρ_B — ketumpatan air, udara dan anak timbang · γ — pengembangan isi padu bekas · t — suhu air

L³

dimensi: panjang kuasa tiga

10⁻³ m³

tepat, mengikut takrif

20 °C

suhu rujukan bagi bekas

Interaktif · seliter, lapan jisim

Berapa berat seliter

Setiap baris ialah seliter cecair di atas penimbang. Jalur ialah jisim, garis menegak nipis ialah 1000 g. Suhu mengubah ketumpatan: apabila dipanaskan, cecair mengembang dan dalam seliter muat lebih sedikit bahan. Pilih suhu.

kiri: 0 g · garis — 1000 gskala hingga 1500 g · raksa tidak muat

Piawai · seliter di tangan

10 × 10 × 10 cmkarton susu agak lebih tinggi: 7 × 7 × 20 cm, hampir seliter ±0.40 mLtoleransi kelalang volumetrik 1000 mL kelas A mengikut ISO 1042 −2.80 mLsebanyak ini «kekurangan» kelalang yang sama jika dikira 1 g = 1 mL +0.028 mLbeza antara liter 1901 dengan desimeter padu

Interaktif · penentukuran alat kaca volumetrik dengan penimbangan mengikut ISO 4787

Lima bekas, satu penimbang dan air

Tindakan utama ialah butang «Mulakan penentukuran». Bekas kosong diletakkan di atas penimbang dan bacaan dicatat. Kemudian air suling dituang, titisan terakhir ditambah dengan pipet sehingga tepi bawah meniskus menyentuh tanda. Bekas berisi air ditimbang sekali lagi. Perbezaan bacaan ditukar kepada isi padu pada 20 °C dan dibandingkan dengan toleransi bekas. Di bawah pentas, pilih bekas: kelalang volumetrik 1000 mL, silinder penyukat, pipet 25 mL, botol 1.5 L bertanda ℮ atau jag dapur. Di situ juga ditetapkan suhu air dan kedudukan mata semasa membaca meniskus. Butang «Kira 1 kg = 1 L» menghidupkan pengiraan harian: gram terus menjadi mililiter.

kiri: log penentukuran — bacaan penimbang, pembetulan Z, isi padukanan: termometer air, kanta pembesar pada tanda, medan toleransi

Tindakan utama

Putar0.0 s

Bekas

Suhu air

Mata semasa membaca meniskus

Air di atas penimbang

—

—

Isi padu mengikut ISO 4787

—

—

JIKA 1 g ITU 1 mL

—

—

Keputusan

—

—

Graf · air dan suhu

Jisim seliter air

Garis penuh ialah jisim sebenar seliter, garis putus-putus ialah apa yang ditunjukkan penimbang dalam udara. Titik ialah suhu yang dipilih.

pada paksi: suhu, °Cjisim, g

Graf · lima bekas

Ralat dalam pecahan toleransi

Palang biru ialah pengiraan mengikut ISO 4787, palang merah ialah «1 g = 1 mL». Jalur hijau ialah toleransi: apa-apa di luarnya ditolak.

pada air dan mata yang dipilih±1 — sempadan toleransi

Graf · meniskus

Satu milimeter pada tanda

Garis menunjukkan ralat penuangan akibat anjakan paras pada tanda. Semakin lebar leher, semakin curam garis: pada silinder dan jag satu milimeter lebih mahal daripada toleransi.

pada paksi: anjakan paras, mmdalam pecahan toleransi

02 · Konversi

NILAI DAN UNIT

DALAM LITER

Anggaran dalam seminit

galgalon Amerika ≈ 3.8 L, galon Britain ≈ 4.5 L — mula-mula ketahui yang mana satu.fl ozauns cecair ≈ 30 mL; tin 12 fl oz — 355 mL.bbltong minyak — 42 galon AS, hampir 159 L.m³meter padu — 1000 L: 1.5 m³ air sebulan ialah 1500 L.

unit

nilai

1 unit dalam liter

kegunaan

Galon Amerika ditakrifkan melalui inci padu: tepat 231 in³. Sejak 1959 satu inci sama dengan 25.4 mm, maka galon AS dalam liter ialah nombor tepat 3.785411784.

Galon Britain juga tepat sejak 1985: 4.54609 L. Dahulu ia ditakrifkan sebagai isi padu 10 paun air pada 62 °F, seperti liter 1901 — melalui jisim air.

03 · Orde besaran

ISI PADU DARI TITISAN HINGGA KAPAL TANGKI, SKALA LOGARITMA

04 · Alat ukur

kelalang volumetrik

Satu tanda pada leher yang sempit. Tulisan «In» bermaksud «untuk memuatkan»: tepat 1000 mL di dalam pada 20 °C. Kelas A mengikut ISO 1042 — ±0.40 mL.

pipet Mohr

Menyukat isi padu untuk dituang keluar: «Ex». Titisan dalam muncung kekal dan tidak termasuk dalam isi padu. Kelas A mengikut ISO 648 pada 25 mL — ±0.03 mL.

buret

Skala dengan bahagian 0.1 mL dan pili di bawah. Isi padu ialah beza dua bacaan, maka ralat meniskus masuk dua kali. 50 mL kelas A — ±0.05 mL.

penyukat piawai

Bekas keluli 20 L dengan tiub kaca yang sempit pada leher. Ia digunakan untuk menentukur pam bahan api: pam mengisi «20 liter», manakala paras dalam kaca menunjukkan berapa banyak sebenarnya.

05 · Aturan penulisan

Benar

1.5 L atau 1.5 l — kedua-dua simbol dibenarkan

250 mL, 50 µL, 3 hL — awalan huruf kecil, kecuali M dan yang lebih besar

ruang antara nombor dan simbol: 5 L

untuk bekas nyatakan suhu: 1000 mL, 20 °C, In

dalam sains, isi padu besar ditulis dalam m³: 2.5 · 10³ m³

Salah

1 ltr, 1 lt, 1 lit. — singkatan sebagai ganti simbol

ℓ — huruf tulisan tangan, CGPM tidak menerimanya

ML bukannya mL: megaliter satu bilion kali lebih besar

5 cc dalam preskripsi tulis 5 mL

«seliter air ialah sekilogram» dalam pengiraan yang lebih tepat daripada tiga angka

06 · Satuan tetangga

07 · Bagian sejarah

liter sejak 1964

Catatan metrologi

Pada tahun 1901 liter ditakrifkan sebagai isi padu satu kilogram air tulen pada ketumpatan maksimum dan tekanan normal. Pencipta sistem metrik menjangka isi padu ini sama dengan satu desimeter padu. Pengukuran awal abad kedua puluh menunjukkan liter lebih besar: 1.000028 dm³. Bezanya 28 per juta, iaitu 0.028 mL bagi seliter.

Dalam kerja yang tepat muncul dua unit: liter dan desimeter padu. Ketumpatan ditulis kadang-kadang dalam g/mL, kadang-kadang dalam g/cm³, dan angka-angkanya berbeza pada tempat perpuluhan kelima. Pada tahun 1964 CGPM ke-12 membatalkan takrifan melalui air dan menjadikan liter nama lain bagi desimeter padu. Sejak itu ketumpatan air ialah kuantiti yang diukur, bukan sebahagian takrifan unit.

liter 1901

Katalog besaran

seluruh indeks →

asas · 7 unit

Tujuh unit asas SI

Mol

mengenai helaian ini · isi padu dan kapasiti

Makmal indeks: segelas jus kubis ungu, sebuah penunu, segelas air di atas plat sejuk dan rangkaian gear

Indeks · semua kuantiti dalam satu halaman

Makmal di pintu masuk indeks

Setitis asid menukar warna jus, garam mewarnakan nyalaan, air membeku dengan satu ketukan. Di bawahnya semua halaman Simetrium, mengikut bidang dan mengikut abjad.

Buka indeks →

08 · Bahasa anda

setiap pautan menuju halaman bahasa yang sebenar

Bacalah dalam bahasa anda

diterjemah dan disemakterjemahan kasardalam antrean